|
1-Üzerinde şapka olan harfler uzatılarak okunacak…
2-Yaptığım araştırmalar neticesinde bazı dilbilimciler genizden gelen “n” sesinin yerine “ñ” harfinin kullanılabileceğini söylemiş. Bu yüzden bende o harfi kullandım.
-A-
Aba= abla
Acamı= acemi
Aççık= azıcık
Ahar= çeşme yalağı, kurnadan akan suyun biriktiği bölme
Alık= heybenin altına konarak eşeğin sırtının yara olmasını engelleyen minder
Anatar= anahtar
Annaç= bir şeyin karşısı
Annat (ananat)=tarladaki ekini kaldırarak traktör kasası v.b yere koymaya yarayan alet
Apak= bembeyaz
Aparduman= apartman
Aparlo= hoparlör
Apdas=abdest
Âşam= akşam
Azat= büyük meşe ağacı
-B-
Bant= kaset
Buba, buva= baba
Babıç = ayakkabı
Baca= 1.dumanın çıktığı yer. 2.evin iç duvarında bulunan içine malzeme konulan kovuk
Bâça= bahçe
Badılcan= patlıcan
Bazar= Pazar
Bazlama= özel mayayla yapılan kalınca ekmek
Bereñârı = üstünkörü
Bızâ= buzağı, inek yavrusu
Bocuk= gocuk, mont
Boduç = küçük testi
Bostan= 1.kavun-karpuz ekilen tarla bahçe v.b yer. 2.bir tür kavun
Böyün, bön= bugün
Buydey=buğday
Büber= biber
Bükme= ıspanak v.b şeylerden hazırlanan iç malzemesiyle yapılan D harfi şeklinde börek
Büvelek= ineklerin sırtına konarak onları koşturan bir tür sinek
-C-
Cavır= gâvur
Cığara= sigara
Cırmak= kedinin tırnağıyla deride açtığı çizgiler
Cibik= köşe
Ciñgen= çingene
Cücük= soğan filizi
-Ç-
Çekat= ceket
Çente= çanta
Çümen= çimen
Çipirik= çok küçük ip parçası
Çırpı= yakılmak üzere kesilen kurumuş dal parçaları
Çılbak= çıplak
Çıtlık= iğde ağacından yapılan ve küçük hayvanlara takılan süs eşyası
Çokaşmak = toplanmak
Çöñür= çöğür, kalın ve büyük diken
Çörtlek= dambaş kenarında bulunan ve dambaşta biriken her türlü suyun aktığı oluk
Çul= genellikle keçi kılından yapılan ve odaya serilen kilim benzeri ev eşyası
-D-
Dam= evlerin altında bulunan ve hayvanların yaşadığı odacık
Dambaş= avlunun ve damların üzerinin toprakla kapanmasıyla yapılan büyük balkon
Darı= mısır
Daylak= belden aşağısı çıplak kişi
Demin= az önce
Destire= testere
Deymen= değirmen
Dêze= teyze
Dığan= tava
Dırmık= tırmık, biçilen veya dökülen ekinleri toplamakta kullanılan dişli alet
Dirgen= savurarak sapı samandan ayırmaya yarayan alet
Diñelmek= ayakta dikilmek
Diñgildemek= ayakta hafif hafif sallanmak
Döveç= elbise yıkarken elbiseye vurulan tahtadan yapılmış alet
Dübek= dibek, oyularak içinde tahıl dövülen büyük taş
-E-
Ebânım= ebe hanım
Ebe= babaanne, anneanne (doğum yaptıran kadın anlamı da var)
Elekdirek= elektrik
Eñgü= işte o
Eñseri= büyük çivi
Esger=asker
Esvap= elbise, giyim eşyası
Êşi= ekşi
Evsâbı= ev sahibi
-F-
Farda= bir tür dokuma
Foter= fötr şapka
Fışgı= çer-çöp, hayvan gübresi
-G-
Gabir= kabir
Gabirnet= kötü kalpli kişi
Gale gale= sincap
Gallañgoz= salyangoz
Gâri= artık, bundan böyle
Gânı= kağnı
Garadaban= kullanılmayan veya az kullanılan eşyaların saklandığı çatı katı
Garpız= karpuz
Gaşşâ= kaşağı, hayvan tarağı
Gaşşak= kuzu beslenen küçük ağıl
Gavara= gürültü
Gâve= kahve, kahvehane
Gavın= kavun
Gayış= kemer
Gecenez= pulluk üzerindeki çamurları temizlemeye yarayan alet
Geme= fare
Geleba= yenge
Gereñlik= su geçirmeyen, kızıl renkli bir toprak olan geren toprağın çıkarıldığı yer
Gidişme= kaşınma
Gıymatlı= kıymetli, değerli
Gıynaşmak= kıpırdamak
Gıynaşık= yaramaz
Goramık= yabani böğürtlen
Gov= dedi-kodu
Gök= 1.gökyüzü 2.olgunlaşmamış, ermemiş 3.yeşil-mavi karışımı
Gök keler= yeşil renkli zehirli iri bir kertenkele
Göcen= tavşan yavrusu
Göynek= gömlek
Gövencir= güvercin
Gümlü= topraktan yapılan, boduca benzeyen ancak boduçtan daha büyük ev eşyası
Güldöndü= ayçiçeği
Güvey= damat
-H-
Hakget= hakikaten, gerçekten
Hañgırda = nerde
Hañgısı = hangisi
Hanay= en yüksekte bulunan yer
Haranı= tencere
Hataş= ateş
Helâ= tuvalet
Hoturaf= fotoğraf
Huncâz= şu kadarcık
Hunu= 1.şunu 2.huni
-I-
Ibırık= ibrik
Iscak = sıcak
Isgıran = hamur kesmeye yarayan el aleti
-İ-
İlan = yılan
İlâna= lahana
İliyen= leğen
İrkmek= biriktirmek
-L-
Löküs= lüks lambası
-K-
Kayıt= kâğıt
Keleter= büyük sepet
Kepici= at arabasıyla köyleri dolaşarak boncuk, süs eşyası v.b şeyler satan kişi
Kımsır, kısmır= cimri
Kırklık= koyunyününü kırkmaya yarayan büyük makas
Kısdırgaç= arkasında kıskacı olan kahverengi bir tür böcek
Kipirik= kirpik
Kirelik= banyo
Kirkit= çul dokunurken elle vurarak ipleri sıkıştırmaya yarayan küçük ahşap alet
Kirman= koyunyününü bükerek ip elde etmeye yarayan alet
Körpü= köprü
Köv= köy
Kumpür= patates
Küşdüre= ağacın bozuk yerlerini düzeltmekte kullanılan marangoz aleti, rende
-M-
Mafat= vefat, ölüm
Mancar= pancar
Mâsus = bilerek
Mettüp= mektup
Mêlem = merhem, krem
Misir= hindi
Motur= traktör
-N-
Nacak= odun kesmeye yarayan ağaç saplı keskin demir alet
Nôt= nohut
-O-
Oku= davetiye
-Ö-
Örtmen= öğretmen
Össêt= o anda, hemen
Övendire = öküzleri kontrol etmekte kullanılan ucu çivili uzun ağaçtan sopa
Öteberi= malzeme, yiyecek maddesi
-P-
Pañga= banka
Pardı= dambaşın kenar kısımları
Pesdil= ermiş eriklerin kaynatılıp kurutulmasıyla yapılan ekşili yiyecek maddesi
Peşgir = havlu
Piskevit= bisküvi
Pinti= cimri, eli sıkı
Piynar= kısa boylu, kokulu bir tür ağaç
Pontur = pantolon
Pürçük= pırasanın taze yaprakları
-S-
Sabın= sabun
Sân (sahan)= tabak
Sandâle= sandalye
Sarmısak = sarımsak
Seyitmek = koşmak
Sındı = makas
Sıvra= sofra
Siñmek= saklanmak
Sovan= soğan
Somsak = yumruk
Susa= şose veya asfalt yol
-Ş-
Şakşak (biçer) = traktörün arkasına bağlanarak ekin biçilen alet
Şâkül= çekül, inşaatta örülen duvarın denkliğini gösteren alet
Şavk = ışık
Şavkarmak= aydınlanmak
Şipit= hafif kalın yapılan bir tür ekmek
-T-
Târa= ağaç dallarını yelemekte kullanılan bir yanı keskin demir alet
Temire(y)= genelde kolda ve yüzde çıkan bir tür cilt hastalığı
Teperotu= havuç
Terlik= namaz takkesi
Tiñsirmek = hapşırmak
Tevtar= defter
Toku, tokaç= dibekte döverek buğdayın kabuğunu ayırmakta kullanılan tokmak
Tomburlak= yuvarlak
Tülütombak = çok tüylü
-U-
Ursat= ruhsat
-Ü-
Ünnemek = çağırmak
Üsger= skarpin ayakkabı
Üzerlik= kurusu yakıldığında güzel koku yayan bir bitki türü
-V-
Velesbit= bisiklet
-Y-
Yâlık= mendil
Yavıklı= yavuklu, sevgili
Yaygı= çul dokunan ağaçtan yapılmış düzenek
Yazma= başörtü
Yeñgattan = yeniden
Yiribik= ibibik kuşu
Yüklük= yatak yorgan v.b şeylerin konulduğu odanın bir bölümü
-Z-
Zağar= avcıların tavşan kovalamakta kullandığı küçük kahverengi bir köpek türü
Zâyire = arpa, buğday gibi tahıllar
Zencir= zincir
Zere = zira
Zıñgıldamak= titremek
Zoba= soba
Zopa= sopa
|
